Türk Düşünce Tarihi yazıları
Bizim İmparatorluk Türkiye’sinde yerli entelektüeller meşrutiyetçidir ve bugünkü
ifadeyle Avrasya coğrafyasından İstanbul’a göç eden Türk entelektüeller cumhuriyetçidir?
Bu ilginç sorunun cevabını doktora öğrenciliğimden beri merak ediyordum ve aradan on yıl
geçtikten sonra 14 Mayıs 2005 günü Hacettepe Üniversitesi’nde düzenlenen Türk
Modernleşme Tarihi Araştırmaları Sempozyumunda “Yenileşmeciler Niçin Cumhuriyetçi
Olamadı?” başlıklı tebliğimde sorunun birinci kısmına yanıt aramıştım. 2
Avrasya coğrafyasından İstanbul’a göç eden Türk entelektüeller nasıl cumhuriyetçi oldu?
Şunu rahatlıkla söylemek isterim ki Avrasya coğrafyasında cumhuriyetçilik bizden öncedir.Onların kurdukları cumhuriyetler de bizimkinden öncedir. Türkmenistan ve Azerbaycan Cumhuriyetleri gibi…
1 Siyaset Bilimi Profesörü, Cumhurbaşkanlığı (Eski) Başdanışmanı.
Bu konuşma 22 Aralık 2017 günü Ankara’da Avrasya İncelemeleri Merkezi’nde (AVİM) yapılmıştır.
2 Hikmet Özdemir, “Yenileşmeciler Niçin Cumhuriyetçi OIamadı?”, Türk Modernleşme Tarihi Araştırmaları Sempozyumu, (Ankara, Hacettepe Üniversitesi, 14 Mayıs 2005).
Prof Dr. Hikmet Özdemir
Doğum 19 Ekim 1721
Pontoise, Fransa
Ölüm 19 Mart 1800 (78 yaşında) Paris, Fransa
Meslek Doğubilimci, Sinolog, Türkolog
1745’te Krallık Kitaplığı’nda Doğu dilleri sekreteriydi. Mémoire historique sur l’origine des Huns et des Turcs, adlı Hunlar ve Türklerin kökenini anlatan kitabı 1748 yılında yayınlandı
Eski Türkler hakkında Batı’da ilk kitabı bir Fransız 1748 yılında yayınlamış
| Avrupa | |
| 1.Türkiye | |
| 2.Bulgaristan (545 yıl) | |
| 3.Yunanistan (363 yıl)(1458-1821) | |
| 4.Sırbistan (539 yıl) | |
| 5.Karadağ (539 yıl) | |
| 6.Bosna-Hersek (539 yıl) | |
| 7.Hırvatistan (539 yıl) | |
| 8.Makedonya (539 yıl) | |
| 9.Slovenya (250 yıl) | |
| 10.Romanya (490 yıl | |
| 11.Slovakya (20 yıl) Osmanlı adı:Uyvar | |
| 12.Macaristan (160 yıl) | |
| 13.Moldova (490 yıl) | |
| 14.Ukrayna (308 yıl) | |
| 15.Azerbaycan (25 yıl) | |
| 16.Gürcistan (400 yıl) | |
| 17.Ermenistan (20 yıl) | |
| 18.Güney Kıbrıs (293 yıl) | güney |
| 19.Kuzey Kıbrıs (293 yıl) | güney |
| 20.Rusya’nın güney toprakları (291 yıl) | |
| 21.Polonya (25 yıl)-himaye- Osmanlı adı: Lehistan | |
| 22.İtalya’nın güneydoğu kıyıları Otranto ve çevresi(20 yıl) | |
| 23.Arnavutluk (435 yıl) | |
| 24.Belarus (25 yıl) -himaye- | |
| 25.Litvanya (25 yıl)-himaye- | |
| 26.Letonya (25 yıl) -himaye- | |
| 27.Kosova (539 yıl) | |
| 28.Voyvodina (166 yıl) Osmanlı adı: Banat | |
| Asya | |
| 29.Irak (402 yıl) | güney |
| 30.Suriye (402 yıl) | güney |
| 31.İsrail (402 yıl) | güney |
| 32.Filistin (402 yıl) | güney |
| 33.Ürdün (402 yıl) | güney |
| 34.Suudi Arabistan (399 yıl) | güney |
| 35.Yemen (401 yıl) | güney |
| 36.Umman (400 yıl) | güney |
| 37.Birleşik Arap Emirlikleri (400 yıl) | güney |
| 38.Katar (400 yıl) | güney |
| 39.Bahreyn (400 yıl) | güney |
| 40.Kuveyt (381 yıl) | güney |
| 41.İran’ın batı toprakları (30 yıl) | güney |
| 42.Lübnan (402 yıl) | güney |
| Afrika | |
| 43.Mısır (459 yıl) | güney |
| 44.Libya (394 yıl) Osmanlı adı:Trablusgarp | güney |
| 45.Tunus (308 yıl) | güney |
| 46.Cezayir (313 yıl) | güney |
| 47.Sudan (397 yıl) Osmanlı adı: Nübye | güney |
| 48.Eritre (350 yıl) Osmanlı adı: Habeş | güney |
| 49.Cibuti (350 yıl) | güney |
| 50.Somali (350 yıl) Osmanlı adı: Zeyla | güney |
| 51.Kenya sahilleri (350 yıl) | güney |
| 52.Tanzanya sahilleri (250 yıl) | güney |
| 53.Çad’ın kuzey bölgeleri (313 yıl) Osmanlı adı: Reşade | güney |
| 54.Nijer’in bir kısmı (300 yıl) Osmanlı adı: Kavar | güney |
| 55.Mozambik’in kuzey toprakları(150 yıl) | güney |
| 56.Fas (250 yıl) -himaye- | güney |
| 57.Batı Sahra (250 yıl) -himaye- | güney |
| 58.Moritanya (250 yıl) -himaye- | güney |
| 59.Mali (300 yıl) Osmanlı adı: Gat kazası | güney |
| 60.Senegal (300 yıl) | güney |
| 61.Gambiya (300 yıl) | güney |
| 62.Gine Bissau (300 yıl) | güney |
| 63.Gine (300 yıl) | güney |
| 64.Etiyopya’nın bir kısmı (350 yıl) Osmanlı adı: Habeş | güney |
| Hilafeten bağlı yerler | |
| 65.Hindistan Müslümanları -Pakistan- | güney |
| 66.Doğu Hindistan Müslümanları -Bangladeş- | güney |
| 67.Singapur | güney |
| 68.Malezya | güney |
| 69.Endonezya | güney |
| 70.Türkistan Hanlıkları | |
| 71.Nijerya | güney |
| 72.Kamerun | güney |
By Bilge Tonyukuk Enstitüsü zaman: Temmuz 03, 2020
Doğu Türklerin canlanışından sonra Kağan olanların listesi aşağıdadır.
1- Kutluğ Kağan (40) 682-691
2- Kapagan Kağan (39) 691-716
3- Bögü Kağan (46) 716-
4- Bilge Kağan (47) 716-734
5- Türk Bilge Kağan (54) 734-
6- Tanrı Kağan (53) 734-741
7- Özmiş Kağan (52) 741- ?
8- Pomey Kağan (51) ? -745
Son iki Kağan’ın Bilge Kağan ile akrabalık derecesi tespit edilememiştir.
Göktürk İmparatorluğu bu yeni canlanışında da 63 sene tarih sahnesinde kalmıştır. İmparatorluğun Bumin Kağan tarafından kurulduğu tarihten itibaren varlığını sürdürdüğü devre ise 193 yıldır.
Kaynak: Gürün, Kâmuran: Türkler ve Türk Devletleri Tarihi, Bilgi Yayınevi, Sayfa 172-177, 181
By Bilge Tonyukuk Enstitüsü zaman: Temmuz 21, 2020
Categories: